Emekli Olup Aynı İşte Çalışanlara Müjde! Yargıtay Eski Yılları da Saydı
Yargıtay, işe iade davasını kazanan işçinin işe başlatmama tazminatı hesaplanırken aynı iş yerinde emeklilik öncesi geçen sürelerin de dikkate alınması gerektiğine hükmetti.
Emekli olduktan sonra aynı iş yerinde çalışmaya devam eden ya da bir dönem işten ayrılıp aynı işverenin yanına geri dönen milyonlarca işçiyi ilgilendiren önemli bir karar çıktı. Yargıtay, işe iade davasını kazanan işçiye ödenecek işe başlatmama tazminatı belirlenirken işçinin aynı iş yerindeki önceki çalışma sürelerinin de dikkate alınması gerektiğine hükmetti. Karar, bölge adliye mahkemeleri arasındaki farklı uygulamalara son verdi.
Bu karar sayesinde, örneğin emekliliğinden önce 20 yıl, sonra 3 yıl aynı fabrikada çalışan bir işçinin tazminatı yalnızca son 3 yıla göre değil, toplam 23 yıllık kıdemine göre belirlenecek.
İşe başlatmama tazminatı nedir?
İş Kanunu'na göre geçerli bir sebep olmadan işten çıkarılan ve açtığı işe iade davasını kazanan işçiyi, işveren yeniden işe başlatmak zorunda. İşveren işçiyi işe başlatmazsa, işçiye işe başlatmama tazminatı ödemesi gerekiyor. Kanun bu tazminatın en az 4, en çok 8 aylık ücret tutarında olacağını belirtiyor; ancak hangi işçiye kaç aylık ödeneceğine dair somut bir ölçü koymuyor.
Kıdeme göre 4, 5 veya 6 aylık ücret
Bu boşluğu Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihadı dolduruyor. Buna göre iş yerinde 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçiye 4 aylık, 5 ile 15 yıl arasında kıdemi olana 5 aylık, 15 yıldan fazla kıdemi olana 6 aylık ücret tutarında işe başlatmama tazminatı ödeniyor. İş sözleşmesinin feshedilme sebebine göre bu süre kanundaki üst sınır olan 8 aya kadar çıkabiliyor. Dolayısıyla işçinin kıdeminin nasıl hesaplandığı, alacağı tazminatı doğrudan belirliyor.
Mahkemeler farklı karar veriyordu
Yargıtay'ın 4 Şubat 2026 tarihli kararına konu olan başvuru, Adana Bölge Adliye Mahkemesi hukuk daireleri arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi için yapıldı. Bazı daireler işçinin emeklilik ya da işten ayrılma öncesindeki çalışmasını da hesaba katarken, bir daire emeklilik sonrası çalışmanın yeni bir sözleşme olduğunu gerekçe göstererek yalnızca emeklilik sonrasındaki süreyi dikkate alıyordu. Bu da aynı durumdaki işçilerin farklı tazminat almasına yol açıyordu.
Yargıtay: Tüm süreler birleştirilmeli
Uyuşmazlığı inceleyen Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, işe başlatmama tazminatının bir iş güvencesi tazminatı olduğunu ve işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmesi gerektiğini vurguladı. Kararda, aynı işverenin yanında geçen sürelerin birleştirilmesi gerektiği, araya fesih girmiş olsa bile önceki hizmet süresinin tazminatın ay olarak belirlenmesinde dikkate alınmamasının isabetsiz olacağı ifade edildi. Böylece uyuşmazlık, aynı işverenin iş yerinde geçirilen tüm sürelerin hesaba katılacağı yönünde giderildi.
Karar yalnızca emekli olduktan sonra aynı iş yerinde çalışmaya devam eden işçileri değil, herhangi bir nedenle daha önce işten ayrılıp aynı işverenin yanına geri dönen tüm işçileri kapsıyor.
Tavan yok, brüt ücret esas alınıyor
İşe başlatmama tazminatının işçi açısından önemli bir özelliği daha var: Bu tazminatta tavan bulunmuyor. Kıdem tazminatında işçinin ücreti ne olursa olsun her yıl için ödenecek tutar, şu an 73 bin 729,87 TL olan tavanı aşamıyor. İşe başlatmama tazminatı ise işçinin brüt ücreti üzerinden ve herhangi bir üst sınır olmaksızın hesaplanıyor. Bu nedenle tazminatın 4 ay yerine 5 ya da 6 ay üzerinden ödenmesi, özellikle yüksek ücretli işçiler için ciddi bir fark yaratıyor.
Örnekle hesap
Brüt ücreti 60 bin lira olan ve emeklilik öncesi ile sonrası toplam 18 yıl aynı iş yerinde çalışan bir işçiyi ele alalım. Yalnızca emeklilik sonrası 3 yıllık süre dikkate alınsaydı işçi 4 aylık ücret, yani 240 bin lira tazminat alacaktı. Yargıtay'ın kararıyla toplam 18 yıllık kıdem esas alındığında tazminat 6 aylık ücrete, yani hesaplamaya göre 360 bin liraya çıkıyor. Aradaki fark 120 bin lira.
Uzmanlar, işe iade davası açacak işçilerin aynı iş yerindeki tüm çalışma dönemlerini gösteren SGK hizmet dökümlerini dava dosyasına eklemesini öneriyor.