Emekli Doktora Ayda 41 Bin TL İlave Ödeme! Hocası Öğrencisinden Az Maaş Alıyor
Kamudan emekli uzman hekime her ay 40.963 TL ilave ödeme yapılırken makam tazminatı aldığı için bu ödemeden yararlanamayan tıp doçentinin aylığı 22 bin TL daha düşük kalıyor.
Kamudan emekli olan hekimlere 2019 yılından bu yana yapılan "ilave ödeme", emekli doktorların aylıklarını önemli ölçüde yükseltti. Ancak aynı düzenleme, tıp fakültelerinde hekim yetiştiren doçent ve profesörler ile belediye başkanlığı yapmış hekimler için ciddi bir adaletsizliğe dönüştü. Ortaya çıkan tabloda, uzman hekim yetiştiren bir tıp doçenti, kendi öğrencisinden ayda 22 bin liradan fazla düşük emekli aylığı alıyor.
İşte emekli hekimlere yapılan ilave ödemenin ayrıntıları ve hekimler arasında huzursuzluğa yol açan farkın nedenleri.
İlave ödeme neden getirildi?
Doktorların kamudan özel sektöre geçişini önlemek amacıyla 2019 yılında 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu'na eklenen Ek 84'üncü madde ile tabip ve diş tabibi kadrolarından emekli olanlara her ay ilave ödeme yapılmasına başlandı. Başlangıçta uzman hekimler için 17 bin, uzman olmayanlar için 13 bin olan gösterge rakamları 2022 yılında sırasıyla 26 bin ve 20 bine yükseltildi. İlave ödeme, bu gösterge rakamlarının memur aylık katsayısıyla çarpılmasıyla hesaplanıyor.
Uzman hekime 40.963 TL
Bu düzenleme sayesinde 2026 yılının ikinci yarısı itibarıyla uzman hekimlerin emekli aylıklarına her ay 40 bin 963 TL, uzman olmayan hekimlerin aylıklarına ise 31 bin 510 TL ilave ediliyor. İlave ödemeyle birlikte 25 yıl hizmeti olan bir uzman hekimin emekli aylığı 90 bin 824 TL'ye, uzman olmayan bir hekimin aylığı ise 80 bin 772 TL'ye ulaşıyor. İlave ödemenin tam olarak alınabilmesi için 25 yıl hizmet şartı aranıyor.
Makam tazminatı alan yararlanamıyor
Sorun, ilave ödemeden yararlanmanın "makam tazminatına hak kazanmamış olmak" şartına bağlanmasından kaynaklanıyor. Doçent, profesör ya da belediye başkanı gibi makam tazminatı alan görevlerde bulunmuş hekimler, kendileri de uzman hekim olsalar bile bu ödemeden yararlanamıyor.
Örneğin bir doçentin makam ve temsil tazminatı toplamı 15 bin 755 TL. Tıp kökenli bir doçent, bu tazminatı aldığı gerekçesiyle 40 bin 963 TL'lik ilave ödemeden mahrum kalıyor. Sonuçta 25 yıl hizmetle emekli olan bir tıp doçentinin aylığı 68 bin 739 TL'de kalıyor. Yani doçent, yetiştirdiği uzman hekimden 22 bin 85 TL, uzman olmayan hekimden ise 12 bin 33 TL daha az emekli aylığı alıyor.
Profesörler de dezavantajlı
Birinci derecede hizmet süresi 3 yıldan az olan bir tıp profesörü, 25 bin 208 TL makam ve temsil tazminatıyla birlikte toplam 79 bin 847 TL emekli aylığı alıyor; bu tutar da öğrencisi olan hekimlerin gerisinde kalıyor. Birinci derecede 4 yıldan fazla hizmeti bulunan profesörler ise 33 bin 85 TL tazminatla birlikte 93 bin 721 TL aylık alarak ancak öğrencileriyle başa baş bir seviyeye ulaşabiliyor.
Belediye başkanlığı yapan hekimin kaybı 22 bin TL
Belediye başkanlarına da makam tazminatı ödendiği için seçilerek belediye başkanlığı yapmış hekimler de ilave ödemeden yararlanamıyor. Örneğin ilçe belediye başkanlığı yapmış bir uzman hekim, 18 bin 906 TL makam ve görev tazminatı nedeniyle 40 bin 963 TL'lik ilave ödemeyi alamıyor. Aradaki aylık kayıp 22 bin 57 TL'ye ulaşıyor.
Özel sektöre geçenler de mağdur
Uzmanlığını alıp tanınana kadar kamuda 10-15 yıl çalıştıktan sonra özel hastaneye geçen ya da muayenehane açan hekimler ise Emekli Sandığı yerine SSK ya da Bağ-Kur'dan emekli oluyor. Bu hekimlerin aylıkları, kamuda kalarak emekli olan meslektaşlarının yaklaşık üçte biri seviyesinde kalıyor ve kamuda geçen yılların karşılığını ilave ödeme olarak alamıyorlar.
Çözüm önerisi: Tercih hakkı
Uzmanlar, makam tazminatı alan hekimlere tazminat ile ilave ödemeden hangisi yüksekse onu seçme hakkı tanınmasını öneriyor. Kamuda belirli bir süre çalışıp özel sektöre geçen hekimlere de kamuda geçen süreyle orantılı ilave ödeme yapılması, örneğin 15 yıl çalışana ödemenin yüzde 60'ının verilmesi teklif ediliyor. Aksi halde tıp fakültelerinde akademisyen tutmanın zorlaşacağı ve hekim yetiştirecek öğretim üyesi sıkıntısının derinleşeceği uyarısı yapılıyor.