Fon Yasası Meclis'ten Geçti! Yatırımcıya 1 Milyon Liraya Kadar Ara Ödeme
Tasfiye edilen yatırım fonlarına ilişkin 9 maddelik kanun teklifi TBMM'de kabul edildi. Ara ödeme kime, ne kadar yapılacak, net yatırım tutarı nasıl hesaplanacak?
Fon krizinden etkilenen yüz binlerce yatırımcının beklediği düzenleme yasalaştı. Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulu'nda kabul edildi. Dokuz maddelik düzenlemeyle, Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen fonlarda yatırımcılara 1 milyon liraya kadar ara ödeme yapılmasının yolu açıldı. Kanun ayrıca fon malvarlığından usulsüz çıkarılan paraların geri alınmasına ilişkin kuralları da belirliyor.
Kim ne kadar ara ödeme alacak?
Yasaya göre SPK'nın belirleyeceği fonlarda, tasfiye malvarlığından yatırımcılara ara ödeme yapılabilecek. Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olan yatırımcıya bu tutar kadar ödeme yapılacak. Net yatırım tutarı 1 milyon lira ve üzerinde olanlar ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme alabilecek. Bu ödemeler, yatırımcının tasfiye sonunda alacağı nihai tutardan düşülecek. Para piyasası fonları hariç olmak üzere, ara ödeme tutarı yatırımcının hesabındaki fon paylarının hesaplanan toplam değerini aşamayacak.
Para yetmezse sıra küçük yatırımcıda
Düzenlemede önemli bir öncelik kuralı da yer alıyor. Tasfiye kapsamında yeterli nakit bulunmaması halinde SPK, mümkün olan en fazla sayıda yatırımcının ödemeden yararlanabilmesi için net yatırım tutarı en düşük olanlardan başlayarak ödeme yapılmasına karar verebilecek. Böylece birikimi daha az olan küçük yatırımcının parasına daha önce kavuşması hedefleniyor.
Net yatırım tutarı enflasyona göre güncellenecek
Yatırımcının alacağını belirleyecek olan net yatırım tutarı, TÜİK'in açıkladığı tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksindeki (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması esas alınarak güncellenecek. Yatırımcıların fonlara yaptığı nakit girişleri ve fonlardan yaptığı çıkışlar, ilgili dönemler dikkate alınarak hesaplanacak. Hesaplamaları Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) yapacak. Nihai ödemede, yatırımcıya daha önce yapılmış tüm ödemeler mahsup edilecek.
TEFAS'ta takılan talimatlar da kapsamda
Genel Kurul'da kabul edilen önergeyle kapsam genişletildi. 17 Eylül 2026 ve öncesinde TEFAS'a iletildiği halde ilgili fonun temerrüde düşmesi ya da pay fiyatının açıklanmaması nedeniyle gerçekleşemeyen alım satım talimatları da düzenlemeye dahil edildi. Bu nedenle katılma payları TEFAS İşlem Blokaj Alt Hesabı'nda bekleyen yatırımcılar da fon pay sahibi sıfatıyla tasfiye hükümlerinden yararlanabilecek.
Dolandırıcılığa karışana ödeme yok
Kanun, piyasa bozucu eylemler, bilgi suistimali ve piyasa dolandırıcılığı fiillerini işlediği belirlenen kişilere ödeme yapılmayacağını da hükme bağlıyor. Fon varlıklarının ilişkili taraflara ya da üçüncü kişilere mevzuata aykırı işlemlerle aktarılmasından doğan zararlardan öncelikle fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu olacak. Zararın bu şirketlerden tahsil edilememesi halinde SPK'nın belirleyeceği gerçek ve tüzel kişilere başvurulabilecek. Görevden ayrılmış olmak, o dönemdeki işlemlerden doğan sorumluluğu ortadan kaldırmayacak. SPK, belirlenen zarar tutarlarını ve sorumluları Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na (TMSF) bildirecek; TMSF de tahsilat için takip başlatacak.
Şimdiye kadar 49,7 milyar lira ödendi
Yedinci Fon Koordinasyon Kurulu toplantısının ardından yapılan açıklamaya göre, tasfiye sürecindeki fon sayısı 131'den 47'ye indi ve toplam 55 bin 755 hesaba 49,7 milyar liralık ayni ve nakdi ödeme yapıldı. Hedef Portföy'e ait 31 fondan 18'inin tasfiyesi 21 Ekim itibarıyla tamamlandı; bu gruptaki 10 bin 8 hesaba 8,9 milyar lira ödendi. Kalan 13 fonun tasfiyesinin de en kısa sürede bitirilmesi hedefleniyor. Yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte kalan fonlarda ara ödeme süreçlerinin hızlanması bekleniyor.
Yatırımcılar ne yapmalı?
Kanuna göre net yatırım tutarları MKK tarafından hesaplanacak; hangi fonda ne zaman ödeme yapılacağı ise SPK kararlarıyla netleşecek. Bu nedenle yatırımcıların fonlarını aldıkları aracı kurum ya da bankanın duyurularını yakından takip etmesi önem taşıyor. Bu süreçte "ödemenizi hızlandırırız" diyerek ücret ya da şifre isteyen arama ve mesajlara karşı dikkatli olunması, güncel duyuruların yalnızca SPK ve resmi kurumların açıklamalarından takip edilmesi öneriliyor.